WELZIJNSECONOMIE | het nieuwe buzzword

Welzijnseconomie in De Evolutiegids

14 april 2021 | Mary Span | Evolutiegids
Welzijnseconomie, het nieuwe buzzword?

sociale evolutie bij De EvolutiegidsWat hebben Nieuw-Zeeland, Schotland, IJsland, Costa Rica, Californië en Wales met elkaar gemeen? In deze landen bouwen gemeenschappen aan de welzijnseconomie. Maar ook Nederland blijft niet achter. Onlangs presenteerde een denktank van jonge economen een rapport over hoe de transitie naar een welzijnseconomie kan worden gemaakt.

Het bruto binnenlands product (bbp) geldt als de belangrijkste graadmeter voor de economische ontwikkeling in ons land. Als economisch instrument maakt het alleen aannames over de basislevensstandaard en niet over het welzijn van mensen. Deze aanpak heeft echter geleid tot toenemende ongelijkheid, een escalerende klimaatcrisis en de uitputting van natuurlijk en sociaal kapitaal. Om de dramatische toename van mentaal en emotioneel leed tijdens de vele crises van de afgelopen jaren aan te pakken, moeten we verder gaan dan de focus op het bbp. Met de ideeën van gisteren kunnen we de hedendaagse problemen niet meer oplossen. We moeten de weg naar succes omvormen naar de weg van [w]evolutie en maatschappelijk welzijn.

Duurzaam welzijn
Dit vraagt om een noodzakelijke verandering in ons economisch denken en handelen. Onder een groot aantal individuen en organisaties is een wereldwijde beweging ontstaan rondom de noodzaak om economieën te verschuiven van een beperkte focus op de markt naar een meer algemene focus op ‘duurzaam welzijn’. De nieuwe economie, de groene economie, de circulaire economie, de commons, de donuteconomie, gezamenlijke consumptie, de Grote Reset… en meer, het zijn allemaal ideeën voor economische systeemverandering.

De Duurzame Ontwikkelingsdoelstellingen (SDG’s) van de Verenigde Naties zijn een stap in de richting van systeemverandering en omvatten een brede reeks van 17 doelstellingen die veel verder gaan dan de groei van het bbp, waaronder het uitbannen van honger en armoede, het verminderen van ongelijkheid tussen mannen en vrouwen en algemene ongelijkheid, dringende maatregelen tegen klimaatverandering, en herstel van mariene en terrestrische ecosystemen. In deze veranderingen wordt het traditionele neoliberale marktdenken losgelaten, waarbij economische groei en winstmaximalisatie centraal staat en bewegen we naar een een economie waarin het welzijn van mensen op een duurzame, gelijkwaardige en veerkrachtige manier centraal staat. Deze nieuwe economie moet gebaseerd zijn op principes en strategieën die bijdragen aan het welzijn van de mens, zoals gezinsvriendelijk beleid, zinvol en democratisch werk en activiteiten voor het opbouwen van een participatieve gemeenschap. De gedachte is dat als mensen deelnemen aan de missie en het beheer van hun gemeenschap dit betekenis creëert en dit een bijdrage levert aan meer welzijn van mensen.

Internationale samenwerking
Tijdens een bijeenkomst in Glasgow, Schotland, in oktober 2017, heeft een aantal regeringen zich ertoe verbonden een organisatie, de Wellbeing Economy Alliance, op te richten om goede praktijken op het gebied van het welzijnsbeleid te delen en welzijn te promoten. Op stads-, staats-, regionaal of landelijk niveau bestaan er nu welzijnshubs in landen als Nieuw-Zeeland, Wales, Schotland, IJsland, Costa Rica en Californië, waar mensen samenkomen om nieuwe verhalen, beleidsmaatregelen, ideeën en modellen te promoten en om de welzijnseconomie in hun eigen locaties te realiseren.

Schotland
Laten we eens kijken naar wat Schotland doet op het gebied van welzijn. In 2016 publiceerde de Schotse regering een
strategie voor circulaire economie. Het heeft partijoverschrijdende steun voor een leefbaar loon en heeft een commissie opgericht om ongelijkheid en armoede aan te pakken.

Nieuw-Zeeland
De premier van Nieuw-Zeeland, Jacinda Ardern, heeft een Wellbeing budget geïntroduceerd dat gericht is op het verbeteren van de welvaart van lokale gemeenschappen. Niet langer gaat het de regering om het vergroten van de welvaart, maar om het welzijn van de bevolking. En dat betekent naast aandacht voor economie ook veel oog voor sociale en ecologische doelen en gezondheid, gemeenschapszin en natuurlijke omgeving. Werk en inkomen worden niet langer beschouwd als zaligmakend voor het geluk van de Nieuw-Zeelanders. Ardern hoopte dat het: ‘de basis zal leggen voor niet alleen het welzijnsbudget maar ook voor een totaal andere benadering van de besluitvorming door de overheid.’

Nederland
Ook Nederland is in de ban van de welzijnseconomie. Op 1 april 2021 schreef prof. Gert-Jan Hospers , bijzonder hoogleraar Transitie in Stad en Regio aan de Radboud Universiteit en directeur van Stichting Stad en Regio, al een artikel over de brede welvaart, een begrip dat in Nederland steeds meer aandacht krijgt. Natuurlijk klinkt al langer de roep om verder te kijken dan het bbp en economische groei als maatstaven voor ontwikkeling. Een denktank van een selecte groep jonge economen heeft, onder leiding van voormalig minister-president prof. Jan-Peter Balkenende en prof. Govert Buijs onder de naam ‘Future Markets Consultation’ onderzocht hoe de transitie naar een welzijnseconomie kan worden gemaakt. Deze jonge economen, Sam de Muijnck, Elisa Terragno Bogliaccini en Jim Richard Surie hebben hierin specifiek gekeken naar de publieke sector, klimaatbeleid en de financiële sector. Ze geven in hun rapport de volgende aanbevelingen:

  1. Richt beleid op brede welvaart in plaats van op economische groei (bbp) en het doel van bedrijven op maatschappelijke langetermijnimpact in plaats van kortetermijnwinst.
  2. Democratiseer de samenleving met burgerraden en met vertegenwoordiging van belanghebbenden in bedrijven.
  3. Zorg voor een herwaardering van de publieke sector door het geven van hogere beloningen, door het terugdraaien van doorgeslagen privatisering en door het vernieuwen van de verzorgingsstaat.
  4. Creëer een eerlijke energietransitie met een CO2-dividend, ‘prosumer’-economie en missiegericht industrieel beleid.
  5. Zorg voor een dienende financiële sector met meer diversiteit, publieke geldcreatie, schuldkwijtschelding en minder complexe financiële producten.

Kritische massa
Om een ​​welzijnseconomie te kunnen creëren moeten we niet alleen het oude verhaal, dat ten grondslag ligt aan het huidige economische systeem, verzwakken maar ook een nieuw paradigma creëren. Werken aan het veranderen van het economische systeem op systeemniveau vereist het creëren van nieuwe coalities en bewegingen en het ontwikkelen van gedeelde strategieën. Om beleid erkend en geaccepteerd te krijgen, is het nodig om het publiek te overtuigen, voor te lichten en te mobiliseren tot actie. Theorie en de verspreiding van ideeën en modellen zijn ook van belang. Dit hoeft geen allesomvattende beweging te zijn – een kritische massa is voldoende.

Kanaries in de kolenmijn
Geestelijk en emotioneel leed zijn de kanaries in de kolenmijn van ons bedrijfskapitalisme. Als genoeg mensen het duidelijke verband tussen mentaal en emotioneel welzijn en onze sociaaleconomische omgeving erkennen, kunnen we misschien een gevoel van urgentie creëren om verder te gaan dan het bedrijfskapitalisme – naar een nieuwe economie die is ontworpen om het menselijk welzijn en de planetaire gezondheid te optimaliseren.

Ons leven hangt er letterlijk van af.

Join the [w]evolution

AUTEUR MARY SPAN | ©EVOLUTIEGIDS | 210414
Evolutiegids, trendjournalist & publicist. Hou ervan je te inspireren en te activeren
voor zinvolle evolutie in leven en werk, bouwend aan een wereld van nieuwe mogelijkheden.

Deel de kennis van De Evolutiegids

Blauwdruk voor Europese welzijnseconomie

22-04-21: Nick Meynen en Katy Wiese schreven een artikel over economie en natuur. Volgens hen kan een sociaal en ecologisch rechtvaardige economie alleen worden bereikt door de diepere oorzaken van de crisis aan te pakken. Zie artikel in Social Europe.

Wat is brede welvaart?

21-04-21: Op verzoek van de Tweede Kamer heeft het kabinet in 2017 het CBS gevraagd een Monitor Brede Welvaart te ontwikkelen, die in 2018 verscheen. Brede welvaart omvat alles wat mensen van waarde vinden. Het is daarmee veel meer dan alleen inkomen of, op geaggregeerd nationaal niveau, het Bruto Binnenlands Product (bbp). Naast materiële welvaart gaat het ook om gezondheid, onderwijs, milieu en leefomgeving, politieke uitingsvrijheid, sociale cohesie, persoonlijke ontplooiing en (on)veiligheid. Bovendien betreft het niet alleen de kwaliteit van leven in het ‘hier en nu’, maar ook de gevolgen daarvan voor het welzijn van mensen ‘elders’ (buiten de regio) en ‘later’ (toekomstige generaties). Bron: Planbureau voor de Leefomgeving.
Zie voor meer uitleg het artikel van prof. Gert-Jan Hospers en het artikel van Economiegids Frank den Butter.
stakeholdersmodel

Voorbij de aandeelhouders: stakeholdership

Het stakeholderkapitalisme is een radicaal alternatief mét impact dat steeds meer aanhangers krijgt.

Rijnlands leiderschap in De Evolutiegids

Er is een uitweg uit de crisis: Rijnlands leiderschap

Sinds Omzigtgate dienen we na te denken over het leiderschap in de politiek. De kracht zit in Rijnlands leiderschap.

COPYRIGHT | PRIVACY |CREATED BY MARY SPAN | ARCHIEF

CONTACT US

We zijn momenteel niet aanwezig. Je kunt ons een e-mail sturen, dan komen we er zo snel mogelijk op terug.

Wordt verstuurd

Login met je gegevens

Je gegevens vergeten?