WATERTECHNOLOGIE | innovatieve ideeën | vitale evolutie

Innovatief waterbeheer in De Evolutiegids

26 februari 2021 | Mary Span | Evolutiegids
Innovatieve ideeën voor schoon water uit de kraan

Door een groeiende wereldbevolking en de negatieve effecten van klimaatverandering groeit het tekort aan schoon zoet water. Leidingwater in Marokko is niet veilig om te drinken en in droge gebieden schaars, een probleem dat ook in Europa speelt. Wat voor ons vanzelfsprekend is, namelijk schoon water uit de kraan, is in een land als Marokko – vooral op het platteland – een luxe en een kostbaar goed. Maar dit land neemt inmiddels waterinnovatie serieus.

Meer dan één miljard mensen in de wereld hebben geen toegang tot schoon drinkwater. Bijna twee miljard
mensen hebben geen wc. Veel mensen leven onder barre hygiënische omstandigheden, waardoor ziektes
snel kunnen verspreiden. Jaarlijks overlijden gemiddeld vier miljoen mensen door gebrek aan water of door
vervuild water. Per dag overlijden vierduizend kinderen jonger dan vijf jaar aan ziektes veroorzaakt door
gebrek aan schoon water. Zorgen voor universele toegang tot water is essentieel om de voedselzekerheid te verbeteren en de voeding te verbeteren, maar de erkenning van de verbanden tussen water en voedsel wordt te vaak over het hoofd gezien. Wat brengt watertechnologie ons de komende tien jaar?

Marokko
De landbouwsector is de grootste gebruiker van water in Marokko. Het Noordafrikaanse land is zeer gemotiveerd om deze wateruitdagingen aan te pakken. Daarom heeft het land ervoor gekozen om de komende jaren miljarden te investeren in de aanleg van dammen en stuwmeren, de ontzilting van zeewater, hergebruik van gezuiverd afvalwater, de verbetering van de infrastructuur voor drinkwater en irrigatie en de verbetering van land- en tuinbouw. Met ondersteuning van de Nederlandse overheid is de afgelopen jaren internationaal samengewerkt met Marokko, op het gebied van integraal waterbeheer.

In het zeer droge bergland in het zuiden van Marokko rukt de woestijn steeds verder op (en wel een kilometer per jaar). De nevel, die in de bergen hangt, trekt gewoon voorbij, richting de Sahara. Met de CloudFisher heeft de industrieel ontwerper Peter Trautwein van Aqualonis uit München een collector ontwikkeld die in afgelegen gebieden mist omzet in drinkwater. Voorheen werden er stalen kabels en netten gebruikt, maar die werden door de harde wind beschadigd.

Mistcollectoren
Peter Trautwein heeft het grootste project met nieuwe mistcollectoren ter wereld uitgevoerd in Marokko, waar hij 31 collectoren van elk 54 m² heeft geïnstalleerd. Oorspronkelijk kregen de 1.600 mensen ter plaatse watertrucks, maar de trucks hadden vanwege de slechte wegomstandigheden problemen om de bergen op te gaan. Bovendien kon een groot deel van de bevolking deze watervoorraden niet eens betalen. Nu staan ​​er collectoren boven op de berg, die aangesloten zijn op een kilometerslang leidingsysteem in de grond, waarmee het water naar verschillende reservoirs en uiteindelijk naar de huishoudens stroomt.

De CloudFisher is een mooi voorbeeld van innovatie. Maar inmiddels zijn er meerdere innovatieve ideeën voor waterbeheer bedacht en gelanceerd.

Zero Mass Water
De Amerikaanse start-up Zero Mass Water produceert schoon
 drinkwater uit luchtdamp. Daarvoor heeft het bedrijf het systeem Source ontwikkeld. Het drinkwatersysteem bestaat uit een zonnepaneel dat gekoppeld is aan een installatie die het water opvangt met behulp van een soort spons. Vervolgens wordt het water gezuiverd. Dit systeem biedt een uitkomst voor gebieden die door droogte zijn getroffen of ontwikkelingsgebieden met een gebrek aan waterinfrastructuur. Het systeem is bijvoorbeeld ingezet tijdens droogte in Californië.

Mijn Waterfabriek
Mijn Waterfabriek in Hardenberg gebruikt membraan- en UV-technologie om regenwater te
zuiveren. Het bedrijf monitort het opgevangen regenwater constant om aan de eisen van drinkwaterkwaliteit te voldoen. Naar eigen zeggen hebben zij als eerste in Nederland regenwater zodanig gezuiverd dat het voldoet aan de eisen van drinkwaterkwaliteit. Het systeem is ingezet bij een volledig zelfvoorzienende recreatiewoning van de start-up Sustainer Homes. Volgens Mijn Waterfabriek is het uniek dat ook particulieren met behulp van het waterzuiveringssysteem zelf regenwater voldoende kunnen zuiveren om drinkwater te produceren. Voorheen was dit alleen weggelegd voor drinkwaterbedrijven.

Nitraat
Een groot gezondheidsprobleem vormt echter het nitraat in water, dat afkomstig is van de landbouw en name door het gebruik van pesticiden en kunstmest. Dit komt via uitspoeling terecht in drinkwaterbronnen. Lage concentraties nitraat in drinkwater kunnen het risico op darmkanker vergroten. Dat blijkt uit een studie van de universiteit Aarhus. In de Deense studie zijn 2,7 miljoen volwassen gevolgd die tussen 1978 en 2011 zijn blootgesteld aan drinkwater dat minder nitraat bevat dan de EU-norm van 50 milligram nitraat per liter water voorschrijft. Uit de studie blijkt dat er al sprake is van een verhoogd risico bij 3,87 milligram nitraat per liter. De Nederlandse vereniging van drinkwaterbedrijven Vewin roept al jaren dat meststoffen een bedreiging vormen voor drinkwaterbronnen. Tientallen grondwaterwinpunten in Oost- en Zuid-Nederland zijn vervuild met meststoffen. Naar aanleiding van het nieuwe, Deense onderzoek ziet Vewin overigens geen reden om de drinkwaternorm voor nitraat ter discussie te stellen. Zij vertrouwen op het gedegen onderzoek dat aan de basis ligt voor de Europese Drinkwaterrichtlijn en ook op de toets door de wereldgezondheidsorganisatie WHO. Rioolwaterzuiveringsinstallaties in Nederland behoren overigens tot de beste ter wereld.

Bellenscherm
Bij de rioolwaterzuivering in Wervershoof in Noord-Holland gaan ze proberen plastics uit water te verwijderen. Dat doen ze met een bellenscherm: de
Great Bubble Barrier. Dit is een onzichtbare muur van luchtbelletjes in het water. Die ‘muur’ kan nu al microplastics van 1 mm uit stromende rivieren en kanalen halen. Dat zou natuurlijk heel mooi zijn, want er komt steeds meer microplastic via het afvalwater in rivieren en meren terecht. Ze streven ernaar om in het eerste kwartaal van 2022 het onderzoeksrapport te publiceren.

Ocean Cleanup
Overigens is Wervershoof niet de enige die de plastic tsunami probeert te verwijderen.
Ook Boyan Slat van Ocean Cleanup is daarmee bezig. De oceaan is groot. Naar schatting verwijderen zij met hun passieve systemen 50% van de Great Pacific Garbage in slechts vijf jaar. Ze streven er nu ook naar om in vijf jaar tijd plastic in 1000 rivieren aan te pakken.

Uitdaging
De uitdaging in waterzuivering zit het komend decennium vooral in het feit dat nieuwe technologie ‘efficiënt en fit-for-purpose ‘ moet zijn. We leven in een chemiemaatschappij met steeds meer chemische stoffen die in het water terechtkomen: drugs, medicijnen, nanodeeltjes en -plastics. De komende tien jaar wordt dit probleem alleen maar groter. Als we steeds meer stoffen in het water weten te detecteren, zal ook vaker de vraag rijzen: hoever gaan we met het verwijderen ervan? Sommige stoffen zijn pas schadelijk in hoge concentraties, maar stoffen die bijvoorbeeld de hormoonhuishouding verstoren, hebben al effect bij lage concentraties. Het gaat erom efficiënte zuiveringstechnieken op de juiste plek in de waterketen in te zetten. Je kunt het huishoudelijk afvalwater wel zuiveren op antibiotica, maar de meeste antibiotica komt via de landbouw in het water terecht. Daarvoor zijn scheidingstechnieken nodig, waarbij de te verwijderen stoffen veilig zijn voor bacteriën die ze op willen eten. De technologie is er wel, er zijn ook al pilots gaande, maar de techniek zal verder ontwikkeld en geoptimaliseerd moeten worden. Er komen onderzoeksprojecten waarin robotdolfijntjes door de leidingen zwemmen, ook om kwaliteitsanalyses van het water te doen en misschien zelfs kleine reparaties uit te voeren. Ook de voortschrijdende ontwikkelingen in DNA-detectie en analyse geven nieuwe kansen.

Watertransitie
Drinkwaterbedrijven en waterschappen roepen op tot een watertransitie, tot een omslag in respect voor water. Water is zó vanzelfsprekend geworden, dat we de kraan soms langer laten lopen dan noodzakelijk is. Met het manifest ‘Water verbindt’ pleiten ze voor een omslag, een watertransitie. Het huidige watersysteem loopt tegen grenzen aan en water moet weer leidend zijn in de inrichting van ons land.
 Naast digitalisering worden ketensamenwerking en de kennis en vaardigheden, die daarvoor nodig zijn, steeds belangrijker.

Klimaatverandering
Klimaatverandering zorgt voor langere, droge periodes. Dit zet het aanbod van water en de kwaliteit ervan onder druk. Als er weinig water in de rivieren staat, ontstaan er problemen zoals hoge watertemperaturen en zuurstofarmer water. Ook is er dan onvoldoende rivierwater om zout water uit zee dat ons land binnenkomt, te verdunnen. Dit is slecht voor veel natuur, maar ook voor bijvoorbeeld de landbouw en de drinkwatervoorziening. Daarom blijft Nederland zeker tot 2050 nog volop investeren in de kwaliteit van het Nederlandse water. De strijd is namelijk nooit klaar.

Join the [w]evolution

AUTEUR MARY SPAN | ©EVOLUTIEGIDS | 210226
Evolutiegids, trendjournalist & publicist. Hou ervan je te inspireren en te activeren
voor zinvolle evolutie in leven en werk, bouwend aan een wereld van nieuwe mogelijkheden.

COPYRIGHT | PRIVACY |CREATED BY MARY SPAN | ARCHIEF

CONTACT US

We zijn momenteel niet aanwezig. Je kunt ons een e-mail sturen, dan komen we er zo snel mogelijk op terug.

Wordt verstuurd

Login met je gegevens

Je gegevens vergeten?