HARRY WEBERS | Smart Hanze, WEvolutie in het Oosten | interview

Harry Webers, kwartiermaker van de Smart Hanze:

‘In de Smart Hanze zit slimme WEvolutiekracht!’

De Hanzementaliteit zit de Nederlander in het oosten in de genen, want we zijn en blijven kooplieden. Kwartiermaker Harry Webers blaast de Hanze in Oost-Nederland nieuw leven in. In feite ziet macro-econoom Mathijs Bouman het Hanzeland als een belangrijke politieke factor in Europa. De samenwerking binnen de Smart Hanze richt zich vooral op het creëren van Smart Cities, Smart Factories en WEvolutie ofwel samen ontwikkelen en doen, van onderop en van bovenaf.

In 2050 zal zeventig procent van de wereldbevolking (9 miljard) in steden leven, een trend die waarschijnlijk zal leiden tot grote complicaties als het gaat om gezondheid, voedsel, afval, energie én mobiliteit. Dit betekent dat iedere stad zich moet voorbereiden op een groei waar smart, ofwel slim, op moet worden ingespeeld. Initiatiefnemer Harry Webers wil met Smart Hanze goed kunnen anticiperen op de kantelingen en transformaties in de 21e eeuw. Harry Webers: “We moeten niet vergeten dat de Hanzewaarden, het ondernemerschap en de gemeenschapszin van de Hanze nog steeds bestaan. De twintig Nederlandse Hanzesteden, waarvan er twee derde van de steden in de IJsseldelta, Twente en de Achterhoek ligt, doen er goed aan hun blik te richten op het gebied van de oude Hanze. Als we de Hanze, gebaseerd op het oude gebied, nieuw leven in zouden kunnen blazen, dan praten we wel over 300 miljoen mensen! In mijn brief als reactie op het artikel van macro-econoom Mathijs Bouman in het Financieele Dagblad lees je er meer over.” (Noot: genoemde brief is op deze pagina afgedrukt)

WEvolutie
Harry Webers is van alle markten thuis. Hij is een gedreven voorzitter, bestuurder, toezichthouder en adviseur in meerdere sectoren: bedrijfsleven, energie en milieutechnologie, onderwijs, kunst en cultuur, toerisme en recreatie, natuur en landschap en de ouderenzorg. Harry Webers: “Oost-Nederland is met Food Valley, Health Valley, HightechTwente en EMT-Valley (Kiemt) een speler van formaat waarvoor ik mij graag wil inzetten. Ik wil daarbij ook de Hanze in Duitsland noemen, eveneens een machtig netwerk van handelssteden. Toen oud-premier Balkenende in 2006 sprak over het laten terugkeren van de VOC-koopliedenmentaliteit, koos ik daarentegen liever voor nieuw ondernemerschap, samenwerking, modern nabuurschap en WEvolutie van de 850 jaar oude Hanze-mentaliteit. De Hanze liep van Londen tot Novgorod en van Brussel tot Bergen in Noorwegen. Die was zeer succesvol en bezorgde alle aangesloten steden eeuwenlang een prominente marktpositie op het gebied van wetenschap, bestuur en handel. Anno 2018 dreigt er een nieuwe onbalans tussen de Randstad en Oost-Nederland te ontstaan. Reden om de Hanzesteden en de onderlinge samenwerking tussen Nederland en Duitsland nieuw leven in te blazen, maar nu met het accent op het creëren van een circulaire en duurzame economie in Smart Cities en Smart Factories.  Oude Rijnlandse Hanzewaarden komen daarbij centraal te staan: verbondenheid en samenwerking, durf en lef, ondernemerschap en gemeenschapszin. Het oosten van Nederland heeft meer te bieden dan menigeen denkt. In onze genen zit een stille WEvolutiekracht.”

Missiewerk
Harry Webers heeft in 2015 het ambitiedocument ‘De Nieuwe Hanze’ geschreven, mede vanuit het feit dat het oosten van Groningen tot Zuid-Limburg te maken heeft met vergrijzing en economische krimp door het vertrek van talentvolle jongeren naar de steden in de Randstad. “Dit zal onherroepelijk gevolgen hebben voor de inkomsten van gemeenten, bedrijven en onderwijs”, meent Harry Webers. “Het idee van de Nieuwe Hanze is al op een aantal manieren in de praktijk gebracht. Zo is er een Hanzefonds voor ondersteuning van kunst, cultuur, maatschappelijke initiatieven en wetenschap in het leven geroepen en worden er bijeenkomsten en congressen georganiseerd. Mijn ideeën voor de Smart Hanze worden enthousiast omarmd, maar het is wel missiewerk.”

Harry Webers promoot de Smart Hanze zowel nationaal als internationaal. “Het roemrijke verleden van de Hanze is van grote betekenis, omdat we er veel over kunnen leren. Maar ik wil vooral de nieuwe ontwikkelingen en het nieuwe leiderschap gebaseerd op oude waarden binnen de Hanze benadrukken. De Hanze gaat over het Rijnlandse model van familiebedrijven, zaken doen op basis van vertrouwen, gemeenschapszin of naboarschap en kwaliteit. Er was in de Hanze sprake van een vitale economie en daardoor was er een vitale samenleving mogelijk. De mensen hadden geld over voor goed onderwijs, wezen- en ouderenzorg, kunst en cultuur. Dat alles in tegenstelling tot het Angelsaksische model van superkapitalisme, korte termijndenken, rendementsdenken en eigenbelang.”

Word wakker!
Ik zie wel dat het westen met haar Angelsaksische model barst van de vitaliteit en dat het oosten eigenlijk een beetje meehobbelt nu het economisch beter gaat.
“Vijftig jaar geleden was er wel degelijk sprake van vitaliteit, maar door de sluiting van de mijnen in Limburg, het wegvallen van de textielindustrie in Twente en strokartonindustrie in Groningen heeft het oosten wel plotsklaps te maken gekregen met enorme krimp. Nu gaat dit nóg een keer gebeuren door het wegvallen van de gaswinning in Groningen. Dat heeft een enorme impact op de werkgelegenheid en de samenleving. Als er niets gebeurt vertrekken in het volgende decennium 750.000 jonge mensen naar de G4 (Den Haag, Rotterdam, Amsterdam en Utrecht). Daarom zeg ik tegen de mensen in het oosten: Word wakker en ga proactief aan de slag!

Harry Webers is optimistisch nu ook Andries Heidema, commissaris van de Koning in Overijssel, de Hanze roemt, nu de Jan Terlouw-lezingen in Deventer worden georganiseerd en het initiatief van de Cleantech Regio koerst op een schone regio. “Het zijn initiatieven die al een enorme impact hebben”, aldus Webers. Welk gebied bestrijkt de Smart Hanze? “De Hanze loopt van Limburg naar Groningen en omvat de landen rondom de Noordzee en de Oostzee.  Belangrijke transportwegen daarin zijn de A1 tussen Amsterdam en Berlijn en de A12 richting Ruhrgebied en de waterwegen IJssel, Rijn, Maas en Waal. Het imaginaire scharnierpunt van dit kruispunt in Nederland ligt in Deventer, precies in het midden van het circulaire plusteken: ⊕.”

Plusdenken en doen
“Dat is echter niet genoeg. Ik nodig bewuste plusdenkers en -doeners zoals evolutieleiders, innovatieve ondernemers, professionals en maatschappelijke initiatiefnemers uit het verschil te maken.” De Evolutiegids biedt daarvoor al een uitstekend podium en netwerk. “Dat betekent nieuwe combinaties, nieuwe partners, out-of-the-box denken, nieuwe stippen aan de horizon en betekenisvolle evolutie binnen het onderwijs, (ouderen)zorg, circulair ondernemen, duurzaamheid, rechtspraak, spiritualiteit, inclusieve samenleving, toerisme, kunst en cultuur. Prins Constantijn, Special Envoy van de StartupDelta 2020, zei in het programma Buitenhof dat hij in het buitenland meer urgentie en gedrevenheid ziet als het om innovaties en startups gaat. We vinden het in Nederland al gauw genoeg. Ga vooral niet mondiaal denken, menen we. “Maar wij hanteren waarden als verbondenheid en samenwerking, durf en lef, burgerzin en gemeenschapszin binnen de Smart Hanze. Ik vind daarin de verbinding, ook over onze grenzen heen, héél belangrijk. Daarom praat ik met allerlei mensen uit de samenleving over een integrale Smart Hanze. In de Cleantech Regio worden al initiatieven ontplooid om jonge mensen te betrekken bij het realiseren van een duurzame toekomst. Ze mochten zelfs met Robert Swan, poolreiziger en oprichter van ClimateForce 2041, mee naar Antartica om daar leiderschap en duurzaamheid te ervaren en daarvan te leren. Alles wat wij doen staat immers in dienst van de volgende generatie.”

Smart innoveren
Je spreekt in het ambitiedocument over Smart Cities en Smart Factories. Hoe zie jij dat voor je?
Webers: “Steden en regio’s kunnen steeds slimmer worden ingericht, zodat burgers er duurzaam en in een schone ruimte kunnen wonen. Dat vraagt om slimme en duurzame innovaties. Daarop moeten we inhaken.” Tot 2020 stelt de EU zelfs €100 miljoen beschikbaar voor slimme en schone innovaties in Oost-Nederland. “Om kennisland te kunnen blijven moeten we voortdurend blijven innoveren.” Er is wel sprake van een tekort aan goede vaklieden. “Ik ben een optimist. Dit verhoogt juist het urgentiegevoel en versnelt de transitie naar slimme innovatie.” 

Samenwerking stimuleren
Hoe ga jij richting geven aan de Smart Hanze?
“Ik zie mezelf als de initiatiefnemer en kwartiermaker van de Smart Hanze. Ik ben ook concreet bezig met het organiseren van Cleantech Tomorrow, de Jan Terlouwlezing in Deventer, het Ecolyceum en het Hanzefonds. Ik ben bezig met een nieuwe Business Summer School, gebaseerd op het gedachtegoed van de Smart Hanze. Het liefst organiseer ik die samen met alle hogescholen, universiteiten en kennisinstituten in de Hanzeregio. Er zijn al heel veel bloemen die bloeien. Ik denk graag met iedereen mee. We moeten niet teveel naar de Randstad kijken, maar meer naar het oosten en met name naar Duitsland. We zouden de Duitse taal weer machtig moeten worden. Duitsland is namelijk de belangrijkste handelspartner van Nederland. Ongeveer 18% van de Nederlandse import en 24% van de Nederlandse export betreft Duitsland. Het handelsvolume tussen beide landen was in 2016 163 miljard euro. Bovendien kunnen we veel leren van hun Energiewende, nieuwe technologie en Rohstoffpolitik. Wij zoeken nu handel in landen als China en Brazilië, maar Duitsland ligt om de hoek! Ik wil zelfs met de Duitse tv-zender ARD een jeugdserie over de Smart Hanze gaan maken. Dat zou toch fantastisch zijn!”

Wat wil jij de lezer meegeven? “Het is een grote opgave. Ik zoek allerlei pioniers, kartrekkers, kantelaars en bovenal plusdenkers die de Nieuwe Hanze een warm hart toedragen. Sterker nog: het moet ons gezamenlijke verhaal worden. En dan kunnen we nog trotser zijn op onze mooie regio.”

AUTEUR MARY SPAN | ©LOGE21 180413
Evolutiegids en trendjournalist/publicist van LOGE21. Hou ervan je te inspireren en te activeren
voor zinvolle evolutie in leven en werk, bouwend aan een wereld van nieuwe mogelijkheden.

Hanzeland of The Hanseatic Way?

Mathijs Bouman schetst met zijn ‘Hanzeland’ een interessant en niet onrealistisch macro-economisch perspectief voor Noord West Europa. Maar we mogen nog wel een paar tandjes groter denken (plusdenken).

Ontegenzeglijk geeft de Brexit een duidelijke impuls aan de delicate samenwerking op het Europese vasteland. En we kunnen leren van de eerste Brexit in 1597, toen koningin Elisabeth I de Hanze heeft verbannen uit Londen om de economie van haar eigen land te stimuleren.

In plaats van kiezen voor een nieuwe machtsfactor van slechts 8 relatief kleine EU-landen naast de sterke Duits-Frans as, zouden we beter kiezen voor de landen rondom de Noordzee en de Oostzee. Maar liefst 200 steden in die landen werkten officieel 300 jaar samen in het oude Hanzeverbond. En met enige fantasie kunnen we stellen dat deze unieke stedensamenwerking zelfs al 850 jaar bestaat. Rondom de Noordzee en Oostzee wonen nu 300 miljoen mensen, hetgeen qua omvang te vergelijken is met de Verenigde Staten. Voorwaar een machtsfactor van formaat.

Plusdenken is niet nieuw. Wijlen Benjamin Barber wijst in zijn boek ‘If mayors ruled the world’ (2013) op het groeiende belang van stedensamenwerking: hij noemt als voorbeeld zelfs het oude Hanzeverbond. En Michael Pye schets in zijn boek ‘Aan de rand van de wereld’ (2015) hoe de Noordzee ons land heeft gevormd. In aansluiting hierop wees Geert Bourgeois, minister-president van de Vlaamse Regering, in zijn toespraak voor het Diplomatiek Korps op 11 juli 2017 op de lange geschiedenis van de (Zuidelijke) Nederlanden als centraal handelsgebied en ontmoetingsplaats aan de Noordzee.

Tensotte kunnen we leren van The Baltic Way. Op 23 augustus 1989 vormden 2 miljoen mensen een menselijke ketting over een lengte van 675 kilometer tussen de hoofdsteden Vilnius, Riga en Talinn. Achteraf bleek dit de opmaat naar de onafhankelijkheid van de Baltische Staten te zijn.

Van Hanzeland naar The Hanseatic Way voor heel Noord West Europa. Dan worden Nederland met 13 andere economische partners pas echt een machtsfactor van formaat in het post-Brexit tijdperk onder het motto ’Resultaten uit het verleden zijn een garantie voor de toekomst’!

Harry Webers, Hanzestad Deventer, 13-04-2018

Profiel Harry Webers

kIEMT-05

Kiemt innoveert energie- en milieumarkt

Guido Bakema, bestuursvoorzitter van Kiemt: ‘Onze 230 participanten willen energie steken in samenwerking, kennisvermeerdering en innovatie‘.

Andries Heidema

Stedendriehoek wordt energieneutraal

Nederland is een ambitieuze regio rijker: de Stedendriehoek innoveert en wil in 2030 energieneutraal zijn. Andries Heidema, Commissaris van de Koning in Overijssel gaat daarin voorop.

CONTACT US

We zijn momenteel niet aanwezig. Je kunt ons een e-mail sturen, dan komen we er zo snel mogelijk op terug.

Wordt verstuurd

Lift Your Life & Your World & Share it!

Login met je gegevens

Je gegevens vergeten?